فهرست مطالب

انسان کامل عنوان کتابی ارزشمند نوشته عزیز الدین محمد نسفی از عرفای بزرگ سده هفتم هجری می باشد. عزیز الدین محمد نسفی ، معروف به شیخ عزیز نسفی از بزرگان صوفیه و از مریدان سعدالدین حمویی بوده است. در زمینه عرفان و حکمت چندین اثر از او بجا مانده است که کشف الحقایق از جمله این آثار می باشد.  انسان کامل و مقصد اقصی از دیگر کتابهای این عارف و سالک نامی می باشد. عزیز الدین نسفی در سال 688 هجری در ابرقو وفات یافته است.

 

ensane kamel

شرح شطحیات تالیف شیخ روزبهان بقلی شیرازی از عارفان نامی سده ششم میلادی می باشد. این کتاب در بر گیرنده بحث ها و گفتارهای صوفیان بزرگ ایرانی و انیرانی می باشد و همچنین درباب بسیاری از رموز و اصطلاحات صوفیانه توضیحات لازمی داده شده است. اصطلاحاتی چون: صفا، اشاره، رمز، رویت قلب، شرب و بسیاری از اصطلاحات شناخته شده در ادبیات عارفانه  و صوفیانه. این کتاب توسط هنری کربن فرانسوی تصحیح شده و به وسیله ی انتشارات انجمن ایرانشناسی فرانسه در سال 1360 منتشر شده است.

 

shathiat

تهمیدات، عنوان کتابی از عین القضاه همدانی از عارفان و سالکان بزرگ سده پنجم و ششم میلادی می باشد. این اثر شناخته شده، شامل این گفتار ها می باشد: فرق علم مکتسب و لدنی، شرطهای سالک در راه خدا، خودشناسی و خداشناسی، شرح ارکان پنجگانه اسلام، حقیقت و حالات عشق، حقیقت روح و دل، اسرار قرآن، بیان حقیقت ایمان و کفر، اصل حقیقت آسمان و زمین و نور محمد. این اثر عارفانه توسط عفیف عسیران تصحیح شده است. 

 

تمهيداتu200F

از صبا تا نیما عنوان کتاب ارزشمندی تالیف یحیی آرین پور، اثر جامع و منحصر بفردی میباشد که درباره تاریخ ادبیات ایران از دوره سبک بازگشت ادبی و ابتدای مشروطه تا دوره نیما و شکل گیری شعر نو و نو گویی شاعران معاصر نگارش شده است. بررسی تغییرات و رویدادهای ادبی و توجه به زمینه های سیاسی و اجتماعی و پیدایش گرایش های ادبی تازه مانند روزنامه نگاری، داستان و نمایشنامه نویسی به تقلید از اروپایی ها، از جمله تحولات نوینی می باشد که از نویسنده این اثر بدانها پرداخته است. این کتاب در اصل در دو جلد تهیه شده بود. جلد سوم این اثر مربوط به شاعران پس از پیدایش شعر نو با عنوان "از نیما تا روزگار ما" ، نیز به چاپ رسیده است.

 

BC11446G001

کشف المحجوب ، نوشته ی ابوعلی جلایی هجویری از عارفان و سالکان و نویسندگان سده پنجم هجری می باشد. این اثر شناخته شده، شامل شرح دیدار مولف با بسیاری از مشایخ دوران خویش و کشف و بیان کرامات و احوال عرفا می باشد. همچنین بحثهای نظری درباره مکتب عرفان در این کتاب می باشد. شیوه نثر و نگارش ابوعلی هجویری در آثار خواجه عبدالله انصاری ادامه یافته است. این اثر بعدها به عنوان منبعی ارزشمند در اختیار عطار در نگارش تذکره الاولیا و جامی در نگارش نفخات الانس قرار گرفته است.

 

250px Kashf ol mahjoob

تذکره الشعرا تالیف دولتشاه سمرقندی که در پایان قرن نهم هجری تالیف شده است، در باب زندگی و ذکر احوال شاعران ایران و پارسی گوی و همچنین عرب می باشد. این تذکره مشتمل است بر مقدمه، هفت طبقه و خاتمه. مولف این اثر در مقدمه کتاب می گوید که طبقات شعرا را بر مبنای هفت فلک تقسیم کرده ام و مقدمه را در تذکره شعرای عرب با بعضی فواید و خاتمه بدان افزوده ام. این اثر در سال 892 یا 896 در پایان قرن نهم هجری تالیف و نگاشته شده است. تذکره الشعرا از تذکره معروف در زبان پارسی می باشد که زندگی و شرح حال صد و پنجاه شاعر را در بر میگیرد. همچنین در مقدمه این اثر زندگی ده شاعر عرب ذکر شده است. همچنین در پایان کتاب به شرح احوال سلطان حسین بایقرا پرداخته شده است.

 

thumb taz

فی مافیه تالیف مولانا جلال الدین بلخی، که از جهت بیان دیدگاههای عرفانی و تفکر خاص عرفانی مولانا بلخی و شرح بعضی از آیات قرآن مجید و توضیح  و شرح نکات مهم اندیشه ی صوفیانه دارای اهمیت ژرفی میباشد. این اثر ارزشمند توسط روانشاد بدیع الزمان فروزانفر تصحیح و چاپ شده است. 

 

thumb 51295 3 fih

 

تاریخ ادبیات در ایران تالیف ذبیح الله صفا، از مفصل ترین تاریخ های ادبی مربوط به ایران است. این اثر عظیم، در هر بخش در ابتدا به تشریح اوضاع و احوال سیاسی و تاریخی هر دوره پرداخته است و بعد از آن اوضاع و احوال دانش و ادبی آن برهه را بررسی کرده است. این دانشنامه، تاریخ ادبیات ایران را طی هشت جلد از آغاز تا پایان دوره صفوی مورد کنکاش و بحث و نظر قرار میدهد. شیوه کار ذبیح صفا چنین است که تاریخ ادبیات را با تاریخ فرهنگ ایران ممزوج کرده است. ذبیح الله صفا متولد 1290 خورشیدی، نویسنده، ادیب و تصحیح گر شناخته شده متون ادبی در ایران می باشد. از دیگر تالیفات او می توان به حماسه سرایی در ایران، تاریخ و تحول نظم و نثر فارسی، مزدا پرستی در ایران قدیم، مقدمه ای بر تصوف، سیری در تاریخ زبان ها و ادب ایرانی و نیکی نامه و دهها اثر ارزشمند دیگر اشاره کرد.

 

Capture

 

از میان ملتهای قدیم جهان كمتر ملتی مانند ایرانیان دارای سابقه ممتد ادبی و آثار مختلف دل‌انگیز بلهجه‌های گوناگونست. از قدیمترین اثر ادبی ایران یعنی گاثاهای زردشت تا جدیدترین آثار جانبخش پارسی، همه‌جا و همیشه پرتو روح خلاق و اندیشه تابناك ایرانی آشكار و هویداست. مجموع كتب و منظوم هایی كه از حدود هزار سال قبل از میلاد تا امروز، كه نزدیك دو هزار سال از میلاد مسیح می‌گذرد، یعنی در فاصله‌ یی قریب به سه هزار سال شمسی، در این كشور بزبانهای اوستایی، پهلوی شمالی یا اشكانی، پهلوی ساسانی، سغدی، طبری، كردی و پارسی دری پدید آمده از حد شمار بیرونست، و از میان این آثار بیشمار نه تنها بسیاری در زمره دلكش‌ترین نتایج قریحه نژاد ایرانیست بلكه بعضی را در ردیف بهترین شاهكارهای ادب و فكر در سراسر عالم میتوان درآورد.
كیست كه از ارزش جهانی شاهنامه فردوسی و رباعیات خیام و مثنوی مولوی و غزلهای حافظ بی‌خبر باشد؟ و چه‌ بسا آثار بدیع دیگرست كه اگر چنانكه باید در معرض علم و اطلاع جهانیان قرار گیرد در شمار اینگونه آثار بزرگ درآید.

ملت ایران علاوه بر آنكه بلهجه‌های ایرانی آثار منثور و منظوم بر جای نهاده، در ایجاد یكی از مهمترین ادبیات جهانی یعنی ادبیات عربی نیز سهم عمده و اساسی داشته است چنانكه تدوین لغت و قواعد لسانی و تجدد و ترقی نثر و نظم آن زبان را باید بواقع و بی‌وسوسه شیطانی تعصب و خودستایی مرهون ایرانیان دانست و این قولی است كه جملگی برآنند. این وسعت دایره كار و عمل در ادب ایرانی باعث میشود كه ما تحقیق در تاریخ ادبیات ایران را در دو دوره ممتاز از یكدیگر مورد مطالعه قرار دهیم یعنی آنچه مربوط به پیش از اسلامست جدا و آنچه مربوط به دوره اسلامی و علی الخصوص زبان پارسی دری است جدا مورد تحقیق قرار گیرد، خاصه كه تتبع در تاریخ ادبیات ایران عهد اسلامی خود محتاج رنجهای متمادی و تسوید اوراق كثیر و جست‌وجو و مطالعه طولانیست.
اینست كه نگارنده این اوراق موضوع تحقیق و مطالعه خود را تنها به یكی از این دو عهد یعنی عهد اسلامی، منحصر ساخت و كتاب حاضر را بشرح تاریخ ادبی ایران در عهد مذكور اختصاص داد و با آنكه مطالعه و تحقیق در تاریخ ادبیات عهد اسلامی محتاج زحمات چندین ساله است از خداوند متعال یاری طلبید و قدم در این راه دشوار گذاشت.
این اقدام اگرچه مقرون به تهور بسیارست، لیكن نباید آنرا دلیل خیرگی و بی‌باكی مؤلف دانست بلكه من با اعتراف به ناشایستگی و عدم اطلاع و فقدان استحقاق خود با برگزاشتن این كار شگرف خواسته‌ام تنها راهی برای آیندگان گشوده و برای خود شرف تقدم در آن كار حاصل كرده باشم.

روش تحقیق نگارنده در این كتاب آنست كه پیش از ورود در مطالعه وضع ادبی هرعهد، نخست باید مقدمات آشنایی با محیط فكری و سیر افكار و عقاید و علوم را در آن دوره فراهم آورد زیرا بنظر حقیر ادب فن بیان عقاید و افكار و عواطف است و علوم ادبی نیز دانشهایی است كه این مقصود را بهتر میسر سازد. عقاید و افكار و عواطف، كه موضوع نظم و نثر است، نیز به تمام معنی كلام تابع محیط مادی و معنوی هرعهد می‌باشد و بهیچ روی از آن مستقل و جدا نیست. اینست كه اگر فی المثل بخواهیم علل ترقی و انحطاط افكار و اشعار حماسی را در یك عهد بشناسیم باید حتما وضع سیاسی و دینی و اجتماعی را در آن عهد كاملا مورد مطالعه قرار دهیم زیرا این اوضاعست كه می‌تواند یك ملت را به جانب مفاخرات نژادی و بیان افتخارات باستانی و قهرمانی و ملی سوق دهد و یا از آن بازدارد.

 برای خرید کتاب تاریخ ادبیات در ایران اینجا کلیک نمایید

شعر العجم تالیف علامه شبلی نعمانی از آثار شناخته شده و مشهور در زمینه تاریخ ادبیات ایران می باشد. اصل این کتاب به زبان اردو بوده است و این اثر را سید محمد تقی فخرداعی گیلانی به پارسی ترجمه کرده است. نویسنده این کتاب در سال 1857 در یکی از مضافات اعظم گر حاکم نشین هندوستان تولد شده و در سال 1914 از دنیا رفته است. علامه شبلی نعمانی هندی در روزهای تحصیل به مناسبت استعداد فراوانش از سوی استاد خویش ملقب به شیربچه شده بود و استادش خطاب به او گفته بود: انا اسد و انت شبلی. علامه نعمانی زمانی استاد زبان پارسی عربی در علی گر بود و شانزده سال در این دانشکده به تدریس میکرد. او همچنین سفرهایی نیز به آسیا ، قسطنطنیه ، مصر، شام و بیروت انجام داد و از کتابخانه های این مناطق بهره فراوان برده بود.

 

تاریخ ادبیات

 

تاریخ ادبیاتی که او تالیف کرده بود شامل سه بخش میشد:
1- دور قدما که از حنظله آغاز و به نظامی ختم می شود
2- متوسطین و آن از کمال اسماعیل شروع می شود و به جامی میرسد
3- متاخرین که از فغانی آغاز و به ابوطالب کلیم ختم می شود

علاوه بر پرداختن به شاعران و نویسندگان پارسی و ایرانی، این اثر مبارک به اوضاع اجتماعی نیز پرداخته است. در دانشنامه زبان و ادب پارسی میخوانیم: او (شبلی نعمانی) عقيده دارد كه پس از كليم كاشاني، شعر فارسي هويت خود را از دست داده و حكم لُغُز و معما مي‌يابد. چنان‌چه او (شبلي) از آن لذتي نمي‌برد. شبلي به محسنات لفظي و معنوي و كيفيت اداي مطالب پرداخته، هرجا خطا و لغزشي يافته است با صراحت و با بي‌طرفي گوشزد مي‌كند. به ويژه در جلد دوم كتاب، علل پيدايش سير تطور و تحول و عوامل نشو و نماي شعر همچون آب و هوا، محيط، خصايص ملّي و نژادي، طرز حكومت، نظامات اجتماعي، ديانت و غيره را مدنظر داشته است. دقت نظر شبلي در مقايسة شعر ايران و عرب، ادب تطبيقي، و نيز بررسي‌هايي كه درباره شاهنامة فردوسي انجام داده از بخش‌هاي برجسته كتاب اوست. اما در عين حال در پاره‌اي از موارد دچار لغزش‌ها و تندروي‌هايي شده است كه برخي آن را در خور مقام علمي او ندانسته‌اند. و نيز در برخي وقايع تاريخي، بعضي اشتباهات براي او پيش آمده كه از ارزش تحقيقي كتاب كاسته است. او كه آثار محققيني چون دارمستتر فرانسوي را در حوزة تاريخ ادبيات فارسي وافي به مقصود نيافته بود، در اثر خود بيشتر بر مضمون و محتوا تكيه مي‌كند نه بر لفظ، و به طور كلي صنايع بديعي را، به خصوص اگر با تكلف به كار رفته باشد، مردود مي‌شمارد.

 برای خرید کتاب شعر العجم اینجا کلیک کنید

حافظ نامه عنوان اثری ارزشمند در کنکاش ابیات دشوار دیوان حافظ و شرح مفاهیم کلیدی اشعار حافظ در دو جلد تالیف بهاالدین خرمشاهی می باشد. بها الدین خرمشاهی، زاده 1324 در شهر قزوین، به عنوان نویسنده، مترجم، روزنامه نگار و حافظ پژوه در دوران ما شناخته می شود. ایشان همچنین قرآن پژوه نیز می باشند و قرآن کریم را به پارسی ترجمه کرده اند. خرمشاهی در زمینه حافظ پژوهی بیش از دوازده اثر تالیفی دارند و آثار این نویسنده مورد پسند بسیاری از دوستداران اشعار حافظ در ایران قرار گرفته است. فرهنگ موضوعی قرآن، ذهن و زبان حافظ، چهارده روایت، دایره المعارف تشیع، طنز و تراژدی، حافظ حافظه ماست، هزار حکایت و هزار عبارت عرفانی، کتاب سبز حیات، کژتابی های ذهن و زبان، فرار از فلسفه، رستگاری نزدیک، از واژه تا فرهنگ و چشمه خورشید، از جمله آثار متعدد ایشان می باشد.

 

tarhe jeld hafeznameh

 

نویسنده در پیشگفتار این کتاب درباره روش تدوین این شرح چنین نوشته اند:
روشی که در این شرح پیشه کرده ایم، روش بیسابقه ای نیست و دو پایه دارد: الف - شرح حافظ به حافظ یعنی استفاده از ابیات و تعابیر خود حافظ برای شرح مشکلات هر مورد ؛ ب - به دست دادن پیشینه و پشتوانه برای هر لفظ و لغت و تعبیر از ادبیات فارسی پیش از حافظ یا معاصر با او. این روش در فرهنگ اسلامی سابقه ای کهن دارد و یکی از کهنترین و معتبرترین روشها و اصول تفسیر قرآن که خود رسول اکرم ص و بزرگان صحابه آن را به کار می برده اند. قول مشهوری هست که حدیث بودنش مسلم نیست، از این قرار : القرآن یفسر بعضه بعضا (همانا بعضی آیات و کلمات قرآن روشنگر معنای بعضی دیگرست). پس از صدر اول هم، بسیاری از قرآن شناسان و مفسران بزرگ قدیم و جدید نخستین و مطمئن ترین اصل در تفسیر قرآن را مراجعه و استناد به خود قرآن دانسته اند.

روش دیگری که پس از رعایت این اصل به کار می رفته، سابقه ای بیش و پیش از هرکس به ابن عباس پسر عم رسول الله و صحابی بزرگ می رسد که در شعرشناسی و ایام العرب بی بدیل بود. او موسس روش مبتکرانه ای در تفسیر و توضیح مشکلات لفظی و لغوی قرآن مجید است، یعنی استناد به شعر جاهلی و شعر همزمان با نزول قرآن. پس از ابن عباس این شیوه ی او مقبول مفسران بزرگی چون طبری صاحبت تفسیر جامع البیان؛ جارالله زمخشری صاحب تفسیر کشاف، و ابوعلی فضل بن حسن طبرسی صاحب تفسیر مجمع البیان قرار گرفته است، و پس از آنان هم در سنت تفسیر کلام الله مجید ادامه یافته است.

برای خرید کتاب حافظ نامه اینجا کلیک نمایید

صفحه1 از5

کارا کتاب را در تلگرام دنبال کنید