سلطان العارفین

عارف بزرگ قرن دوم و سوم هجری از سرگذشت و زندگی بایزید بسطامی اطلاعات بسیار دقیقی در دست نیست و وجود ندارد . فصیح احمد خوافی او را زاده سال ۱۳۱ هجری نوشته است و جد او سروشان را والی ولایت قومس يا کومش دانسته است. بنا بر برخی روایات ، جد بایزید بسطامی زرتشتی بود و پدرش یکی از بزرگان بسطام بود. استاد او در تصوف مشخص نیست. عشق عرفانی در عرفان بایزید جایگاه ویژه‌ای دارد. همچنین او را پایه‌ گذار سکر و فنا در تصوف می‌دانند. گفته مشهور وی ، سبحانی ما اعظم شانی اشاره به همین مفهوم دارد. بنا بر برخی روایات، بایزید از اصحاب جعفر صادق امام شیعیان بود. بعضی نظرات وی را معاصر محمد باقر و شاگرد جعفر صادق دو امام شیعه ، می ‌دانند این در حالیست که که وفات بایزید در قرن سوم می‌باشد حال آن که فوت امام صادق در سال ۱۴۸ هجری بوده و تفاوت وفات ایشان ۱۱۳ سال می‌شود و کسی عمر بایزید را بیش از هشتاد سال ذکر نکرده است.