عقل و دین از دیدگاه ملاصدرا

يكي از صحبتها و بحث های بسیار مهم در كلام جديد، اين بحث است كه بین عقل و دين چه نسبتي وجود دارد؟ اين بحث از ديرزمان در ميان متكلمان دنياي اسلام و مسيحيت مطرح بوده است. منظور از عقل، همان نيرويي است كه انسان به كمك آن مي تواند حقايق را بازشناسي كند. يعني در مسائل نظري حق را از باطل و در مسائل عملي، خير را از شر و منافع را از مضار تمييز دهد. درميان دانشمندان اسلامي در اين باب، اندكي اختلاف نظر وجود دارد. اهل حديث و حنابله كه به سلفيه معروفند به كارگيري عقل را از دين ناروا و ممنوع مي دانند، اما فرقه هاي ديگر، به ويژه اماميه و معتزله آن را روا و بلكه لازم مي شمارند.