فراسوی زنجیرهای پندار

کتاب فراسوی زنجیرهای پندار نوشته اریک فروم

داشتن یا بودن، انسان برای خویشتن، بنام زندگی، انقلاب امید، آیا انسان پیروز خواهد شد، گریز از آزادی، روانکاوی و دین، جزم اندیشی مسیحی، دل آدمی، جامعه سالم، هنر عشق ورزیدن، فروم در کلام خودش،زبان از یاد رفته، بحران روانکاوی در این کتاب فروم به تحلیل و مقایسه دیدگاه ها و نظریات مارکس و فروید می پردازد و سیر تحول فکری خود را بیان می کند. او معتقد است فروید و مارکس و اینشتین معماران عصر نوین اندو هر سه به نظم بنیادی واقعیت اعتقاد کامل دارند. فروم در این مقایسه تحلیلی چکیده نظرات خود را در مورد انسان، طبیعت، خرد و خودآگاهی، دین و… بیان می کند. در ۱۹۷۴ مى نویسد: «آنچه مرا به سمت مارکس سوق داد در درجه اول فلسفه او و نگرش او نسبت به سوسیالیسم بود که مفهوم کمال و خودشکوفایى انسان و به کمال رسیدن مقام انسان را درشکل هاى سکولار (غیردینى و دنیوى) بیان مى کرد، انسانى که هدفش خودشکوفایى و بیان کامل شخصیت است و نه کسب و گردآورى چیزهاى مرده و مادى.» همچنین در ۱۹۷۹ مى گوید: «فروید و مارکس دو پندار زداى بزرگ بودند گرچه مارکس نگاه عمیق ترى داشت چون به نیروهایى که شرایط پیدایش پندارها را فراهم مى کرد، نظر داشت در حالى که فروید مسأله را صرفاً از لحاظ فردى بررسى و تحلیل مى کرد.»